विराटनगर । सामान्यतया, राजनीतिमा कुनै पनि अप्रत्याशित शक्ति वा ‘पपुलिस्ट’ लहरसँग परम्परागत शक्तिहरू सशंकित हुन्छन् । बालेन शाहले काठमाडौंमा स्थापित राजनीतिक दलहरूलाई जुन रूपमा पछारे, त्यसले एमाले मात्र होइन, सबै पुराना दलहरूमा एक प्रकारको त्रास पैदा गरेको छ ।
बालेनले केही नभन्दै एमाले नेताले ‘जमानत जफत हुन्छ’ र ‘राजनीतिक जीवन सकिन्छ’ भन्नुले उनीहरूभित्र कतै न कतै मनोवैज्ञानिक असुरक्षा रहेको संकेत गर्छ । यदि एमाले आफ्नो क्षेत्र र संगठनमा पूर्ण रूपमा ढुक्क हुन्थ्यो भने, एउटा ‘हल्ला’ को पछि लागेर सार्वजनिक मञ्चबाटै चेतावनी दिने आवश्यकता पर्ने थिएन । मौनताले आत्मविश्वास झल्काउँछ, तर आक्रामक प्रतिक्रियाले कताकता ‘डिफेन्सिभ’ भएको आभास दिन्छ ।
एमालेका केन्द्रीय सदस्य चिन्तन पाठकले बिहीबार झापा विर्तामोडमा आयोजित कार्यक्रममा बालेन लक्षित टिप्पणी गरे । उनले बालेन झापा ५ बाट चुनाव लडे ‘जमानत जफत हुन्छ’ र ‘राजनीतिक जीवन सकिन्छ’ भन्नसमेत भ्याए । उनको यो अभिव्यक्तिलाई ‘थर्काउने’ वा ‘निरुत्साहित गर्ने’ रणनीतिका रूपमा पनि लिन सकिन्छ । झापा–५ केपी शर्मा ओलीको बलियो गढ मानिन्छ । त्यहाँ बालेन जस्तो सामाजिक सञ्जालमा बलियो पकड भएको र युवा पुस्तामा लोकप्रिय उम्मेदवार आउँदा माहोल बिग्रन सक्छ भन्ने बुझाइ एमालेको हुन सक्छ । त्यसैले, चुनाव आउनुभन्दा धेरै अघि नै सम्भावित प्रतिस्पर्धीको मनोबल गिराउन यस्ता कडा टिप्पणीहरू गरिन्छन् । यो राजनीतिमा ‘आक्रमण नै उत्तम प्रतिरक्षा हो’ भन्ने सिद्धान्तमा आधारित देखिन्छ ।
एमालेले ओलीको योगदान (नक्सा, नाकाबन्दी, सडक पूर्वाधार) लाई ढाल बनाएर बालेनलाई चुनौती दिएको छ । अर्कोतर्फ, बालेन शाहले ‘स्टाटस को’ (यथास्थितिवाद) विरुद्ध जुन उचाइ बनाएका छन्, त्यसले झापाका युवा मतदातामा पनि प्रभाव पार्न सक्छ । एमालेले बालेनलाई ‘दुस्साहस’ गरेको आरोप लगाउनुको अर्थ ओलीको विशाल कदसँग बालेनको तुलना नै हुन सक्दैन भन्ने देखाउनु हो । तर, नेकपाका नेता रञ्जित तामाङहरूले बालेनसँग ‘वार्ता गर्नुपर्ने’ र ‘परिवर्तन अपरिहार्य’ भएको भन्नुले एमाले इतरका शक्तिहरू बालेनलाई एउटा हतियारका रूपमा प्रयोग गर्न इच्छुक छन् भन्ने प्रष्ट हुन्छ ।
केपी ओली २०६४ मा पराजित भएको इतिहास छ । त्यसैले झापा–५ ‘अपराजेय’ भने पक्कै छैन । यद्यपि, ओलीले दमक र आसपासका क्षेत्रमा गरेको अर्बौँको लगानी र भौतिक विकासले उनलाई बलियो बनाएको छ । भ्यू टावर जस्ता संरचनाको आलोचना भए पनि सडक र अन्य पूर्वाधारमा उनको पकड छ । यस्तोमा बालेन जस्तो ‘सेलिब्रेटी’ उम्मेदवारले भोट काट्दा वा लहर सिर्जना गर्दा परिणाम अनपेक्षित हुन सक्छ भन्ने डर एमालेको क्रियाकलापमा देखिन्छ ।
अहिलेको अवस्थालाई हेर्दा यो ‘आधा डर र आधा धाक’ को मिश्रण हो । डर यस अर्थमा कि बालेन शाह कुनै निश्चित संगठनभन्दा पनि ‘लहर’को प्रतिनिधित्व गर्छन् । यस्तो लहरले कतिबेला कसलाई बगाउँछ भन्ने कुराको पूर्वअनुमान परम्परागत गणितले गर्न सक्दैन । धाक यस अर्थमाः एमाले आफ्नो विशाल संगठन र ओलीको व्यक्तित्वको आडमा कुनै पनि नयाँ शक्तिलाई आफ्नो किल्ला भित्र पस्न नदिने सन्देश दिन चाहन्छ ।
बालेन शाह आफैंले केही नभनी केवल चर्चाकै भरमा झापाको राजनीति तरंगित हुनुले के पुष्टि गर्छ भने—नेपालको राजनीतिमा अब पुरानो विरासतलाई नयाँ लहरले गम्भीर चुनौती दिँदैछ । एमाले नेताहरूको कडा टिप्पणी बालेनलाई थर्काउने प्रयास मात्र नभई, आफ्नो संगठन र कार्यकर्तालाई अलर्ट राख्ने एउटा राजनीतिक अस्त्र पनि हो ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
यस लेखमा प्रतिक्रिया बन्द गरिएको छ।